Je hebt een koffer gevonden die op papier binnen de maat valt, en toch weet je niet zeker of hij de gate haalt. Dat ligt zelden aan slecht lezen. Het ligt eraan dat de drie getallen op de productpagina en de drie getallen in je bagageregels niet altijd hetzelfde meten: de een telt de wielen en het handvat mee, de ander laat ze weg, en er staat lang niet altijd bij welk getal de hoogte is. Deze pagina gaat over de maat zelf. Wat de koffer als voorwerp met je toeslag en je pasvorm doet — eigen gewicht, hard of zacht, de uitzetrits — staat bij de handbagagekoffer als object.
Vier soorten maatafspraak, en geen ervan legt een maat vast
Wie zoekt naar dé handbagagemaat, vindt er meerdere. Ze komen van verschillende partijen en doen verschillende dingen: een oude aanbeveling, een vuistregel, een afspraak tussen maatschappijen onderling, en Europese wetgeving.
| Soort afspraak | Wie | Wat er staat | Wat je eraan hebt |
|---|---|---|---|
| Aanbeveling | IATA, juni 2015 | 55 bij 35 bij 20 cm als optimale cabinetas | Historisch. IATA pauzeerde de uitrol negen dagen na de lancering en noemde het toen zelf een richtlijn, geen norm |
| Algemene referentie | IATA, bagageregels | Veel maatschappijen hanteren maximaal 56 bij 45 bij 25 cm, inclusief wielen en handvatten | De bruikbaarste vuistregel die er is |
| Brancheafspraak | Airlines for Europe, juli 2025 | 40 bij 30 bij 15 cm voor het persoonlijke item onder de stoel | Een gegarandeerde ondergrens, geen bovengrens |
| Wetgeving | EU-passagiersrechten, juli 2026 | Recht op één persoonlijk item aan boord zonder extra kosten | Het persbericht over de aanname noemt daar geen afmeting bij |
De conclusie is simpeler dan de tabel: de enige maat die aan jouw gate telt, is die van jouw maatschappij op jouw ticket. Zelfs de wetgeving regelt het recht, niet het formaat.
"As a general reference, many airlines apply maximum carry-on baggage dimensions of 56 x 45 x 25 cm (22 x 18 x 10 in), including wheels and handles."
IATA, Passenger Baggage Rules, gelezen op 31 augustus 2026
Dat het een norm is. IATA schrijft zelf "many airlines" en "as a general reference", en zet er op dezelfde pagina bij dat de toegestane handbagage verschilt per maatschappij, per klasse en per vliegtuigtype. Het zegt dus niets over de maat op jouw ticket, en ook niet dat jouw maatschappij op dezelfde manier meet.
Tellen de wielen en het handvat mee?
Bij veel maatschappijen wel, en dat is waar het misgaat. Wielen en een uitstekende handgreep zitten aan de buitenkant van de schaal, en juist die centimeters kunnen een koffer die op de kale schaal past buiten de maat duwen. De Consumentenbond zette bij zijn eigen handbagagetabel een voetnoot dat de maten van één maatschappij juist exclusief handvatten en wielen zijn (peildatum 25 oktober 2023, gelezen op 31 augustus 2026). In die hele tabel is het één voetnoot bij één rij. Het laat zien hoe makkelijk je zo'n uitzondering in een tabel mist.
Aan de kofferkant staat het er zelden bij. Van de vijftien grote reiskoffers van 60 en 100 liter in mijn vergelijkingen schrijven er drie op of de wielen in de opgegeven maat zitten, alle drie in de hoogte; bij handbagagemodellen kwam ik dit gegeven niet tegen. Over het handvat vind ik in geen van de 56 maatopgaven in mijn vergelijkingen iets. Alleen buiten die 56, bij een koffer uit een set, staat "incl. wielen en handvat" erbij.
De brancheafspraak helpt hier niet.
Airlines for Europe meldt dat zijn leden "the guaranteed set of dimensions of 40 x 30 x 15 cm" toepassen voor het stuk cabinebagage dat onder de stoel voor je gaat, en dat dit aan het eind van het zomerseizoen 2025 bij alle leden rond zou zijn.
Airlines for Europe, persbericht van 2 juli 2025, gelezen op 31 augustus 2026
Niets over wielen of handvatten; die woorden staan er niet in. En niets over de grote cabinetrolley: de afspraak gaat alleen over het kleine stuk onder de stoel. A4E schrijft er bovendien bij dat leden naar eigen inzicht een groter persoonlijk item blijven toestaan.
Zo meet je een koffer na
Meten is niet moeilijk, maar het is wel een handeling met een volgorde: wie het handvat laat uitsteken, meet iets anders dan de gate meet.
De koffer nameten in drie stappen
Je hebt een rolmaat nodig. Doe dit met de koffer zoals hij straks de sizer in gaat: dicht en ingepakt — een volle koffer is dikker dan een lege, en de diepte gaat als eerste over de grens.
- Zet hem rechtop op een harde, vlakke vloerNiet op tapijt of een matras. Zachte ondergrond laat de wielen wegzakken en scheelt makkelijk een centimeter in je nadeel.
- Schuif het handvat helemaal inMeet van de vloer tot het hoogste vaste punt. Dat is de ingeschoven trolleystang of de bovengreep, niet de schaal.
- Meet breedte en diepte op het dikste puntDus over de zijgreep, de pootjes en de wielkasten, en over de diepte van de volgepakte koffer. Zit er een uitzetrits in, meet dan met de rits dicht — dat is de stand waarin je met handbagage reist.
Zet je uitkomst naast de maat op je ticket, niet naast de maat op de doos. In één van mijn acht vergelijkingen zetten zeven van de acht merken erbij welke as welke is; in de zeven andere doet geen enkele maatopgave dat. Waar het niet gelabeld staat, staan drie getallen op een rij en mag je zelf raden.
Wat de sizer aan de gate doet
De sizer is een bak of beugel met vaste binnenmaten: hij past of hij past niet. Geen instantie schrijft op hoeveel tolerantie erin zit of hoe het personeel ernaast beslist (stand 31 augustus 2026) — dat is per maatschappij beleid en staat in jouw voorwaarden. Reken daarom met het frame en niet met een marge.
Voor het frame is een centimeter te groot hetzelfde als tien centimeter te groot. Los daarvan kan je koffer alsnog het ruim in als de cabine vol is: IATA schrijft dat handbagage aan de gate kan worden weggenomen en in het ruim geladen wanneer de opbergruimte op is (gelezen op 31 augustus 2026). Dat is een capaciteitsbeslissing, geen maatbeslissing, en ook een koffer ruim binnen de maat is er niet immuun voor.
Buitenmaat, binnenmaat en de derde as
De maat waarop je wordt afgerekend is de buitenmaat. De binnenmaat bepaalt of je spullen erin passen, en dat zijn andere getallen: schaaldikte, voering en wielkasten gaan eraf. Bij de drie koffers in mijn vergelijkingen die beide maten geven, scheelt dat 1 tot 3 centimeter in de breedte en 8 tot 12 centimeter in de hoogte — die hoogte zit vooral in de wielen en het trolleyhuis.
Wie beide wil weten, is afhankelijk van wat de fabrikant opschrijft, en dat valt tegen: van de negen koffers van 90 liter in mijn vergelijking geven er drie een volledige binnenmaat en laten er twee juist de diepte weg. Liters helpen ook niet: die zeggen iets over volume, en de sizer meet vorm.
Wat je hiermee doet
Voor de maat telt de buitenkant, inclusief wielen en ingeschoven handvat. Die maat zet je naast die op je ticket, in plaats van twee productpagina's naast elkaar. Bij twijfel over een merkgetal geldt de grootste uitkomst.
Kies je nog een koffer, dan is de maat maar de helft van het verhaal. Het eigen gewicht, hard tegenover zacht en de uitzetrits bepalen de rest, en die staan bij de handbagagekoffer als object.
Veelgestelde vragen
Hoe groot mag je handbagage in het vliegtuig zijn?
Er is geen bekende Europese of nationale regel die een handbagagemaat vastlegt. IATA noemt 56 bij 45 bij 25 cm inclusief wielen en handvatten als algemene referentie, maar zet erbij dat het per maatschappij verschilt. De maat die telt, staat in de voorwaarden bij jouw ticket.
Tellen de wielen en het handvat mee in de afmetingen?
Bij veel maatschappijen wel; IATA schrijft het letterlijk zo op, al zijn er uitzonderingen die juist exclusief meten. Aan de kofferkant is het onduidelijker: van de vijftien grote reiskoffers van 60 en 100 liter in mijn vergelijkingen geven er drie op of de wielen in de opgegeven maat zitten.
Wat als je handbagage 1 centimeter te groot is?
Een sizer is een frame met vaste binnenmaten; er wordt geen getal afgelezen. Hoeveel speling er in de praktijk is en wat er daarna gebeurt, schrijft geen instantie op die ik op 31 augustus 2026 kon vinden — het is beleid van je eigen maatschappij.
Wat zijn de nieuwe maten voor handbagage?
Airlines for Europe meldde op 2 juli 2025 dat zijn leden 40 bij 30 bij 15 cm garanderen voor het persoonlijke item onder de stoel. De herziene EU-passagiersrechten, aangenomen op 7 juli 2026, geven recht op één persoonlijk item zonder extra kosten; het persbericht daarover noemt geen afmeting. Voor de grote cabinetrolley is er dus geen Europees getal.
Meet ik de binnenmaat of de buitenmaat van mijn koffer?
De buitenmaat, want daar wordt op afgerekend. De binnenmaat helpt alleen bij de vraag wat erin past, en is vaak niet te vinden: van de negen koffers van 90 liter in mijn vergelijking geven er drie een volledige binnenmaat.
Waarom weet je vaak niet welk getal de hoogte is?
Omdat lang niet elk merk het opschrijft: in zeven van de acht vergelijkingen op deze site staat er bij geen enkele maatopgave bij welke as welke is. Staat er geen label, dan is nameten sneller dan gokken.